Wanneer komt het arrestatieteam?

Gijzelnemer
Is deze situatie AT-waardig?

In 2002 is de taakstelling van de arrestatieteams enigsinds veranderd. Het artikel 8 van het BBRP is onderhevig geweest aan een kleine verandering. Een verschil van enkele woorden, maar die voor de AT's een hele uitbreiding van hun takenpaket heeft gezorgd.
Zo stond voor 2002 in artikel 8 dat een AT kon worden ingezet "indien redelijkerwijs kan worden aangenomen dat vuurwapengeweld dreigd". Tegenwoordig luidt dat stukje van die zin als volgt: "indien redelijkerwijs mag worden aangenomen dat levensbedreigende omstandigheden dreigen". Wat we hieruit kunnen halen is dat vuurwapengeweld nu geen vereiste meer is om een AT-inzet te kunnen rechtvaardigen; allerlei andere levensbedreigende situaties voldoen ook.

En nu?

We weten nu wanneer een situatie geschikt is om er een arrestatieteam op te kunnen inzetten, wat gaat er nu verder gebeuren? Als we naar de Ambtsinstructie 1994 kijken, artikel 6 lid 1 dan zien we dat er eerst toestemming moet komen om het AT eventueel in te zetten:

Artikel 6, Lid 1 De korpschef of de daartoe door hem aangewezen ambtenaar van politie zet de eenheid, bedoeld in artikel 6 of 8 van het Besluit beheer regionale politiekorpsen, slechts in na toestemming van het bevoegd gezag.

We zien dat er wordt verwezen naar artikel 8 van het BBRP, het artikel waarin de eenheid die wij als "arrestatieteam" kennen staat omschreven. Als we vervolgens kijken naar artikel 12 en 13 van de Politiewet van 1993 dan zien we dat er voor verschillende terreinen verschillende personen zijn die toestemming moeten geven:

Artikel 12
  1. Indien de politie in een gemeente optreedt ter handhaving van de openbare orde en ter uitvoering van de hulpverleningstaak, staat zij onder gezag van de burgemeester.
  2. De burgemeester kan de betrokken ambtenaren van politie de nodige aanwijzingen geven voor de vervulling van de in het eerste lid bedoelde taken.
Artikel 13
  1. Indien de politie optreedt ter strafrechtelijke handhaving van de rechtsorde, dan wel taken verricht ten dienste van de justitie, staat zij, tenzij in enige wet anders is bepaald, onder gezag van de officier van justitie.
  2. De officier van justitie kan de betrokken ambtenaren van politie de nodige aanwijzingen geven voor de vervulling van de in het eerste lid bedoelde taken.

We zien dus dat er voor de twee verschillende vlakken twee verschillende personen zijn aangewezen. In praktijk bleek dit systeem voor de inzet van arrestatieteams, waar dit ook op van toepassing is, niet zo goed te werken. Daarom werd in mei 1995 besloten door de Minister van Justitie in een circulaire dat de inzet van een AT werd voorbehouden aan een hoofd officier van Justitie.
Om te voorkomen dat een AT niet kan worden ingezet wanneer de hoofdofficier van Justitie met de vrouw en kindertjes op Ameland zit, wijst hij op zijn parket maximaal twee officieren van Justitie aan die dan ook toestemming kunnen geven.

Automatische wapens

Automatischvuur
Automatisch vuur tijdens beveiligingsopdracht

Het arrestatieteam kan indien gewenst gebruik maken van de Heckler & Koch MP5 pistoolmitraileur. Dit wapen kan zowel semi-automatisch als volautomatisch vuren, wanneer men de Heckler & Koch MP5 in de volautmatische uitvoering wil gebruiken zit hier een toestemmingsprecedure aan vast: het is immers een zeer zwaar geweldsmiddel. Wanneer de MP5 echter in semi-automatische vorm wordt meegedragen is deze procedure niet van toepassing; de MP5 valt dan als een semi-automatisch wapen onder dezelfde categorie als de eveneens semi-automatische Walther P5.
Willen we weten wie hiervoor toestemming kan geven, en wanneer deze persoon dat doet, dan zullen we de Ambtsinstructie erbij moeten pakken en kijken naar artikel 8.

Artikel 8
  1. Het gebruik van een vuurwapen waarmee automatisch vuur kan worden afgegeven, is slechts geoorloofd tegen personen en tegen vervoermiddelen waarin of waarop zich personen bevinden, in een situatie waarin sprake is van een ogenblikkelijke, wederrechtelijke aanranding van eigen of eens anders lijf.
  2. Een vuurwapen waarmee automatisch vuur kan worden afgegeven mag slechts worden meegevoerd ten behoeve van de opleiding dan wel voor:
    1. het verrichten van een aanhouding van een persoon van wie redelijkerwijs mag worden aangenomen dat hij een voor onmiddellijk gebruik gereed zijnd vuurwapen bij zich heeft en dit tegen personen zal gebruiken,
    2. de bewaking en beveiliging van personen en objecten.
  3. Het meevoeren van vuurwapens waarmee automatisch vuur kan worden afgegeven in het geval, bedoeld in het tweede lid, onder a, is slechts toegestaan na toestemming van de officier van justitie en met schriftelijke machtiging van Onze Minister van Justitie. De machtiging wordt door tussenkomst van het College van procureurs-generaal schriftelijk gevraagd. Indien wegens de vereiste spoed de machtiging niet schriftelijk kan worden gevraagd of verleend, kan deze ook mondeling worden gevraagd en verleend. De machtiging die mondeling is verleend, wordt binnen vierentwintig uur schriftelijk bevestigd. De officier van justitie doet van het meevoeren van vuurwapens waarmee automatisch vuur kan worden afgegeven zo mogelijk vooraf mededeling aan de betrokken burgemeester.
  4. Het meevoeren van vuurwapens waarmee automatisch vuur kan worden afgegeven in het geval, bedoeld in het tweede lid, onder b, is slechts mogelijk na toestemming van het bevoegd gezag en met schriftelijke machtiging van Onze Ministers van Justitie en van Binnenlandse Zaken gezamenlijk. De machtiging wordt door het bevoegd gezag schriftelijk gevraagd. Indien wegens de vereiste spoed de machtiging niet schriftelijk kan worden gevraagd of verleend, kan deze ook mondeling worden gevraagd en verleend. De machtiging die mondeling is verleend, wordt binnen vierentwintig uur schriftelijk bevestigd.

Een flinke lap tekst dat artikel. Aangezien dit soort teksten soms wat lastig te overzien zijn spreken we het even door. In het eerste lid van het artikel staat omschreven dat het gebruik van het automatische wapen geoorloofd is in situaties waarbij op het moment zelf (levens)gevaar dreigt voor de schutter of derden.
In het tweede lid worden twee situaties genoemd waarin het meevoeren dus meedragen van de MP5 is geoorloofd. Allereerst bij aanhoudingen van vuurwapengevaarlijke personen en ten tweede bij beveiligingsopdrachten. Denk hierbij aan het beveiligen van Jotsa Jocic in 2003 bij de rechtbank in Rotterdam.
Kijken we naar lid 3, dan zien we dat de officier van Justitie toestemming geeft om de MP5 mee te voeren, maar wel pas wanneer de Minister van Justitie een schriftelijke machtiging heeft afgegeven. Er zijn natuurlijk situaties waarin hierop niet kan worden gewacht en dan zal de toestemming mondeling kunnen verlopen. Dit geld alleen voor aanhoudingen. Voor de beveiligingsopdrachten, zoals omschreven onder B, kijken we naar het vierde lid.
Daar staat dat de officier van Justitie pas toestemming mag geven wanneer hij een machtiging heeft zoals ook in het derde lid staat. Nu moeten alleen zowel de Minister van Binnenlandse Zaken en die van Justitie een machtiging afgeven.

Lange afstandprecisiewapens

Bij verschillende arrestatieteams zijn er teamleden die zich hebben gespecialiseerd als schutter lange afstand (SLA): scherpschutter. Bij zo een speciale taak hoort een speciaal vuurwapen: deze specialisten gebruiken daarom ondermeer de Heckler & Koch PSG-1 en de Mauser SR93.
Aangezien we ons nu richten op het meevoeren / gebruiken van deze wapens en niet op de inzetcriteria van de scherpschutters zelf, gaan we even kijken naar artikel 9 van de Ambtsinstructie:

Artikel 9
  1. Het gebruik van een vuurwapen waarmee lange afstandsprecisievuur kan worden afgegeven, is slechts geoorloofd bij zeer ernstige misdrijven ter afwending van direct gevaar voor het leven van personen.
  2. Het gebruik, bedoeld in het eerste lid, vindt plaats onder bevel van de commandant van een bijstandseenheid als bedoeld in artikel 9 van het Besluit beheer regionale politiekorpsen dan wel in artikel 60 van de Politiewet 1993.
  3. Een vuurwapen waarmee lange afstandsprecisievuur kan worden afgegeven mag slechts worden meegevoerd ten behoeve van de opleiding dan wel ten behoeve van de daadwerkelijke bestrijding van zeer ernstige misdrijven waarbij sprake is van direct levensbedreigende omstandigheden.
  4. Het meevoeren van een vuurwapen waarmee lange afstandsprecisievuur kan worden afgegeven ten behoeve van de daadwerkelijke bestrijding van ernstige misdrijven waarbij sprake is van direct levensbedreigende omstandigheden, is slechts toegestaan na toestemming van het bevoegd gezag en met schriftelijke machtiging van Onze Minister van Justitie. Aan de toestemming of de machtiging kunnen voorwaarden worden verbonden. Indien wegens de vereiste spoed de machtiging niet schriftelijk kan worden gevraagd of verleend, kan deze ook mondeling worden gevraagd en verleend. De machtiging die mondeling is verleend, wordt binnen vierentwintig uur schriftelijk bevestigd.
Bbepschutter
AT-leden SLA's in BBE-P verband met de Mauser

In het eerst lid wordt uitgelegd dat het wapen alleen mag worden gebruikt in situaties waarin direct levensgevaar dreigt; ook het meevoeren van een wapen als dit mag alleen in deze situaties zoals je in lid 3 leest.
In het tweede lid staat dat wanneer er een situatie is als in lid 1 is omschreven, dat de beslissing tot vuren dan gebeurd onder bevel van de commandant van de eenheid.
Toestemming tot het meevoeren van de wapens voor de scherpschutters mag alleen na schriftelijke toestemming van de Minister van Justitie. In spoedeisende gevallen kan deze toestemming ook eerst mondeling worden aangevraagd / gegeven.

User

De eigenaar en webmaster van Arrestatieteam.nl. Zelf zeker geen AT'er, maar heeft wel vaak samengewerkt met verschillende AT's. Een politieagent met een gezonde interesse in geweldsbeheersing, bewapening en uitrusting.

Website: www.arrestatieteam.nl
  • Facebook >

  • Twitter @Arrestatieteam.nl >

  • Twitter #Arrestatieteam >

  • 1